Wyszukiwanie potraw:
Możliwe, że tego szukałeś:

Kociołek, grill, ognisko-informacje i porady


...przy okazji zajrzyj do Linkowni









Zapraszam do małej ankiety!
Czy gotowałeś już w bograczu?
Zagłosuj - to nie polityka!


SUBskrypcj@



Możesz otrzymywać wiadomości o „Kuchni węgierskiej i...”


Twój email

 
 


dowiedz się więcej » 

 
 

 

 
 
Możliwe, że tego szukałeś:

Kociołek, grill, ognisko-informacje i porady


...przy okazji zajrzyj do Linkowni


 

 

 
 

 

 


 
Strona główna >> Zbieranica >> Zupy

 
 
 
 
 
 
Czorba po chłopsku - Parasztcsorba (HUN)

Zupa ta pochodzi z terenów Siedmiogrodu, ojczyzny Stefana Batorego...


  • 30 dag mięsa bez kości (najlepiej jagnięcina, cielęcina)
  • 20 dag ziemniaków
  • 16 dag cebuli
  • 8 dag zielonej fasoli (w strąkach)
  • 4 dag zielonego groszku
  • 8 dag marchewki
  • 8 dag pietruszki
  • ½ pęczka zielonej pietruszki
  • 1 kostka bulionowa
  • 2 dag przecieru pomidorowego (lub świeże pomidory)
  • 2 łyżki soku z cytryny
  • kilka listków lubczyku

Mięso kroimy w kostkę (2x2 cm), zalewamy wodą i gotujemy... Dodajemy pokrojoną w kostkę marchewkę, pietruszkę, cebulę, kostkę KNORR (?)...

Po 20-30 minutach dodajemy pokrojone w kostkę ziemniaki, następnie groszek i pokrojone na mniejsze kawałki strąki fasoli.

Kiedy wszystkie składniki są już ugotowane i miękkie, dodajemy przecier pomidorowy i drobno pokrojone - lubczyk i pietruszkę.
Ostatni krok, to dodanie soku z cytryny.

Po zjedzeniu, proponuję wytrawne, czerwone wino - np. Egri Kékfrankos...

Smacznego!


Czorba transylwańska - Erdélyi csorba (Ciorbă transilvăneană) (ROM,HUN)

Podobna jest ta zupa do gotowanego w polsce kapuśniaku ze słodkiej kapusty...

  • 2 l wody
  • 40 dag wędzonego mięsa lub słoniny (boczku)
  • 30 dag kapusty i młodych liści kalarepy
  • 2 łyżki mąki
  • 2 łyżki tłuszczu
  • 1 cebula
  • 1 łyżka zielonego kopru (posiekanego)
  • zsiadłe mleko
  • 2-3 ząbki czosnku
  • sól

Mięso lub słoninę zalewamy zimną wodą i zaczynamy gotować... Cebulę, kapustę i liście kalarepy kroimy i dusimy w połowie tłuszczu. Z mąki, na pozostałym tłuszczu robimy zasmażkę. Rozcieńczamy ją kilkoma łyżkami wywaru. Mieszamy z duszoną kapustą, po czym dodajemy do zupy (ugotowanego mięsa).

Zupę przyprawiamy do smaku. Dodajemy koper i zsiadłe mleko (według smaku). Gotujemy jeszcze przez chwilę.

Podajemy z posiekanym czosnkiem.

  • W Rumunii czosnek miażdży się w drewnianych moździerzach i dodaje do talerzy, do gotowych dań.

Smacznego!


Zupa rumuńska (Czorba)  - Román leves (Csorba) (HUN,ROM)
  • 1 kurczak
  • porcja włoszczyzny na zupę
  • 1 łyżka mąki
  • 1 łyżeczka czerwonej, słodkiej papryki
  • 1 duży pomidor
  • zielona papryka
  • pół szklanki ryżu
  • sól
  • sok z kiszonej kapusty

Oczyszczonego i odpowiednio przygotowanego kurczaka kroimy na mniejsze kawałki, zalewamy zimną wodą (ok. 2 l), dodajemy oczyszczoną, umytą i pokrojoną włoszczyznę, solimy i dodajemy ulubioine przyprawy. Gotujemy, dopóki mięso i włoszczyzna nie będę miękkie.

Przygotowujemy ⇒zasmażkę z dodatkiem łyżeczki czerwonej, słodkiej papryki i zagęszczamy zupę. Zagotowujemy ponownie.

Na kwadrans przed podaniem z zupy wyjmujemy ugotowane warzywa i kroimy je na estetyczne mniejsze kawałki. Paprykę i pomidory kroimy „na grube zapałki”, dodajemy do zupy i razem z ryżem gotujemy „na gotowo”. Dodajemy pokrojone i ugotowane warzywa...
Zupę zakwaszamy sokiem z kapusty.

Smacznego!


Zupa pomidorowa po amerykańsku - Amerikai paradicsomleves (USA)
  • 6 dużych pomidorów
  • 0,5 kg bekonu pokrojonego w kostkę
  • 1 pomarańcz (pokrojony, mniej-więcej, w kostkę)
  • 0,5 kg grzybów
  • czosnek
  • cebula
  • bazylia
  • sól i pieprz do smaku

Boczek, cebulę i pieprz smażymy. Kiedy boczek zmięknie dodajemy pokrojone pomidory i grzyby i gotujemy, aż pomidory puszczą sok.

Dodajemy przyprawy (pomarańcze też). Przez kilka minut  dusimy to wszystko dalej, a następnie dolewamy około 1 litra wody i zagotowujemy.

Zamiast boczku, możemy użyć wędzonej szynki - będzie jeszcze smaczniejsze.

Podajemy w niewielkich filiżankach.
Jako dodatki mogą być jakieś paszteciki, ⇒grzanki, tortelini...

Smacznego!

Zupa rybna z amura - Halleves amurból (HUN)
  • 1 kg amura
  • 2 liście laurowe
  • 6 dag tłuszczu
  • 10 dag mąki
  • 5%-wy ocet (zupa powinna być kwaśna)
  • 2 dl śmietany
  • 2 bułki
  • 20 dag marchewki
  • 20 dag pietruszki
  • 70 dag cebuli
  • pieprz
  • sól
  • 2 dag słodkiej, czerwonej, mielonej papryki

Ryby czyścimy, od wewnętrznej strony ostrym nożem przecinamy ości co 2-2 mm, lub odfiletowujemy. Wkładamy do garnka i zalewamy wodą i octem (najlepiej w ⇒bogracsu).

Dodajemymy drobno pokrojoną cebulę, pieprz, sól i gotujemy około 40 minut (tyle, żeby kawałki ryb nie rozpadły się, ale były miękkie) na średnim ogniu. Odstawiamy.

Warzywa czyścimy i kroimy w plasterki, dorzucamy do zupy i gotujemy do miękkości w oddzielnym naczyniu, w wywarze z ryby.

Na tłuszczu przygotowujemy jasną zasmażkę, dosypujemy do niej paprykę, pokrojoną zieloną pietruszkę i zalewamy wywarem z ryb.

Na talerzach układamy kawałki ryb i zalewamy zupą.

Podajemy z grzankami z pokrojonego w kostkę białego chleba.

Zupę tą (nie należy do klasycznej kuchni węgierskiej) można przyrządzić oczywiście i w ⇒bogracsu, ale wtedy, gdy ma się odpowiednie zaplecze, kilka garnków, patelnię. Ilość octu można zmniejszyć, lub zastąpić go sokiem z cytryny, częściowo kwaśnym winem (przepraszam - mocno wytrawnym).

Smacznego!

(zbiory ProtaSoft 000063)

Zupa z papryki (kuchnia żydowska) - Paprikaleves (ISR,HUN)
  • 3 duże, „mięsiste” papryki (jednego koloru)
  • 4 pomidory
  • 6 dl kefiru
  • 1 kostka rosołowa
  • pęczek natki z pietruszki
  • kilka ząbków czosnku
  • szczypta cukru
  • sól

Gotujemy bulion z kostki rosołowej, ale w dwa razy mniejszej ilości wody, niż należy. Wywar studzimy.

Z wymytych papryk wyjmujemy gniazda nasienne. Połowę jednej papryki siekamy. Resztę papryki, razem z pomido­rami wkładamy do miksera. Zalewamy bulionem, dodajemy część kefiru i dokładnie miksujemy.

Dodajemy stopniowo resztę produktów (oprócz posiekanej papryki) - miksujemy na jednolitą masę o gęstości rzad­kiego kremu.

Rozlewamy do filiżanek, mocno studzimy. Przed podaniem posypujemy posiekaną papryką.

Wyśmienite i eleganckie.
Smacznego!

Zupa z wina 2 - Borleves 2 (HUN)

Tradycyjna potrawa wigilijna, a poza tym bardzo skuteczne lekarstwo na przeziębienie.


  • 6 żółtek
  • 8 łyżek cukru
  • 1 l białego wina
  • skórka z cytryny
  • cynamon
  • goździki

6 żółtek rozcieramy (ubijamy) z 8 łyżkami cukru (robimy takie coś w rodzaju „kogla-mogla”).
1 litr białego wina podgrzewamy (pod przykryciem, żeby nie wyszło z niego za dużo „witamin”) z dodatkiem skórki z połowy cytryny, szczyptą cynamonu i kilkoma goździkami (taki prawie normalny „grzaniec”).

Wino przecedzamy i dolewamy do jajek z cukrem, ciągle ubijając trzepaczką (mikserem?). Stawiamy z powrotem na ogień i do tej pory ubijamy dalej, aż odrobinę zgęstnieje. 

Podajemy w dużych kielichach lub ozdobnych szklanych filiżankach. Można przed głównym posiłkiem, można do deseru...

Na zdrowie!

(ze zbiorów ProtaSoft 001389)


Zupa z wina z grzankami - Borleves pirítóssal (HUN)
  • szklanka bulionu
  • ½ szklanki wina
  • 2 żółtka
  • śmietana kremówka
  • białe pieczywo
  • cynamon
  • sól
  • pieprz

Bulin zagrzewamy z winem (nie zagotowujemy).
2 żółtka ucieramy ze śmietaną i łączymy z ciepłą zupą. Całość ubijamy trzepaczką do piany, aż zupa nabierze konsystencji kremu.
Przyprawiamy solą, pieprzem i cynamonem.

Podajemy z małymi grzankami (mogą być kostki, krążki...) z białego pieczywa lub z groszkiem ptysiowym.

  • Doskonale smakuje z odrobiną świeżego imbiru!

Smacznego! Na zdrowie!


Zupa ziemniaczana z cukinii zapiekana w garnuszkach - Rakott cukkinileves (FRA)
  • 2 średniej wielkości cebule
  • 20 dag młodych ziemniaków
  • 2-3 młode cukinie (wielkości ogórka) - około 40 dag
  • 2 łyżki oleju
  • 2-3 ząbki czosnku
  • po jednej łyżeczce siekanego majeranku i tymianku
  • 1 litr bulionu (może być z kostki)
  • sól
  • 1 płaska łyżka mąki ziemniaczanej
  • 1 łyżka masła lub margaryny
  • 4 kromki czerstwego chleba
  • 4 dag sera ementalskiego

Warzywa myjemy. Obraną cebulę kroimy na cienke plasterki.

cukinii nie obieramy, a tylko kroimy na cienkie plasterki i z rozmiażdżonymi 1-2 ząbkami czosnku oraz cebulą, podsmażamy na gorącym oleju.
Dodajemy pokrojone w kostkę młode ziemniaki. Posypujemy posiekanymi przyprawami - majerankiem i tymiankiem (świetnie smakuje z lubczykiem). Solimy do smaku, zalewamy bulionem i na średnim ogniu gotujemy przez około 25 minut.

Mąkę ziemniaczaną mieszamy z około 1 dl wody, wlewamy do zupy, mieszamy i zagotowujemy.

W międzyczasie żaroodporne miseczki smarujemy masłem.
Cztery kromki chleba zarumieniamy bez tłuszczu i z obu stron nacieramy czosnkiem, a następnie układamy na dnie miseczek.
Zarumienione kromki chleba posypujemy połową tartego sera.
Teraz do miseczek wlewamy równe porcje gęstej zupy, posypujemy pozostałym serem i wstawiamy do wstępnie nagrzanego (250°C) piekarnika.
Zapiekamy do tej pory, aż ser się zarumieni (ok.10-15 min.).

... smacznego!

Zupa ziemniaczana z fasolą - Krumplileves babbal (HUN,POL)

Przepis znalazłem w polskim kalendarzu, ale taką samą zupę robi się na terenach północno-wschodnich Węgier, w woj. ⇒Szabolcs-Szatmár-Bereg oraz w zachodnich Węgrzech, przy granicy z Austrią, Słowenią, Chorwacją...
To taka „zwykła” zupa, ale czasami ma się ochotę właśnie na taką!


  • 1,5 l wywaru z kości lub mięsa
  • 50 dag ziemniaków
  • 5 dag fasoli
  • 5 dag marchwi
  • 3 dag pietruszki
  • 3 dag masła lub margaryny
  • sól
  • pieprz ziarnisty
  • słodka, czerwona, mielona papryka
  • listek laurowy
  • 1 dag zieleniny

Rozpoczynamy od przygotowania wywaru z kości lub mięsa. Można do tego celu użyć ⇒wędzone koście...

Warzywa myjemy, obieramy, płuczemy. Ziemniaki, marchew, pietruszkę kroimy w kostkę i wszystko zarumieniamy na tłuszczu. Na samym końcu podsmażania, dodajemy łyżeczkę czerwonej, mielonej, słodkiej papryki i 1-2 ząbki posiekanego czosnku - „poprawi” kolor i smak.

Namoczoną fasolę gotujemy oddzielnie, ale tak, aby nie była za miękka.

Do gorącego wywaru wkładamy warzywa, ugotowaną fasolę, liść laurowy i pieprz.
Gotujemy, dopóki ziemniaki nie będą miękkie.

W talerzach posypujemy zupę zieleniną.

  • Zupę możemy wzbogacić kilkoma plasterkami kiełbasy, parówkami, pokrojonym mięsem, ⇒jajkami w koszulkach oraz łyżeczką śmietany...

(Zdzierak KiW 1989 7-8 grudnia.)

Chłodnik burakowy - Hideg céklaleves (POL)

Przepis z polskiej kuchni. Zamieszczam na prośbę zaprzyjaźnionego Węgra, znającego język polski.


  • 1 pęczek młodych buraków wraz z listkami
  • pęczek rzodkiewek
  • 1 niewielki ogórek
  • szklanka wywaru z jarzyn
  • 1/2 l mleka zsiadłego
  • szklanka śmietany
  • sól
  • pieprz
  • łyżeczka cukru
  • 2 łyżeczki usiekanego kopru
  • 4 jajka na twardo

Buraczki obieramy, pozostawiając młode środkowe listki z łodyżkami, kroimy w cienkie paseczki.

W rondlu zalewamy szklanką wywaru z jarzyn (ostatecznie - nawet wodą), dusimy pod przykryciem, aż buraczki będą miękkie (około pół godziny), dolewając w razie potrzeby odrobinę wody.

W tym czasie myjemy i kroimy w plasterki rzodkiewki, ogórek w kostkę, a zsiadłe mleko ubijamy trzepaczką do piany wraz ze śmietaną.

Gdy buraczki będą miękkie, studzimy je, dodajemy do mleka, wkładamy resztę jarzyn, doprawiamy do smaku solą, cukrem, pieprzem, wsypujemy zieleninę.

Już na talerzach dodajemy jajka pokrajane na ćwiartki.

Smacznego!

Chłodnik litewski - Litván hidegleves (LTU,POL)
  • 1 litr zsiadłego mleka
  • pęczek młodych buraków
  • 2 szklanki wody
  • kwasek cytrynowy
  • sól
  • cukier
  • pieprz do smaku
  • pęczek szczypioru
  • garść rzodkiewek
  • 4 jaja
  • natka pietruszki
  • zielony koper
  • młody ogórek

Młode buraczki z przerywania dokładnie myjemy w kilku wodach, a następnie drobno kroimy.

Zagotowujemy 2 szklanki wody.
Do wrzącej wody wkładamy pokrajane buraki razem z liściami, zagotowujemy ponownie i po 2 minutach gotowania zakwaszamy kwaskiem cytrynowym i garnek, jeszcze chwilę pozostawiamy na ogniu.

  • Aby uzyskać ładny kolor, można dodać do ugotowanych młodych buraków sok wyciśnięty z jednego startego, dużego buraka.

Pozostałe warzywa dokładnie myjemy. Szczypior, natkę pietruszki, koper drobno kroimy.
Rzodkiewki kroimy w cienkie krążki, ogórek w ćwierćkrążki.

Jajka gotujemy na twardo, obieramy ze skorupek, kroimy na ćwiartki.
Zsiadłe mleko mocno ochłodzone roztrzepujemy trzepaczką.
Do mleka dodajemy wystudzone buraki, rozdrobnione warzywa i wszystko przyprawiamy solą, cukrem i pieprzem.

Przy nalewaniu chłodnika do talerzy, do każdej porcji dodajemy po jednym pokrojonym jajku.

Chłodnik podajemy z dodatkiem pieczywa lub świeżo ugotowanymi, okraszonymi ziemniakami lub z kaszą gryczaną ugotowaną na sypko.

  • Do tak przygotowanego chłodnika można dodać drobno pokrajane kawałki pieczeni cielęcej lub innego, pieczonego mięsa, drobiu...

Smacznego!

(Na podstawie „Gospodyni” - 1975)

Brokułowa zupa-krem - - Brokkoli krém-leves (POL - Piotr Drozd)
  • 1 brokuł
  • 2 średnie cebule
  • 2 średnie ziemniaki (do zagęszczenia zupy)
  • 2 łyżki śmietany
  • olej
  • curry (uwaga: nie za dużo, około 1 płaskiej łyżeczki)
  • kucharek (myślę, że ewentualnie vegeta, delicat - przyp.admin.)
  • sól czosnkowo-ziołowa
  • imbir

Brokuły (podzielone na różyczki), pokrojone ziemniaki (z dodatkiem przypraw - 4 ostatnie składniki) gotujemy do miękkości.

Pokrojoną cebulę podsmażamy na oleju na złoto. Do cebuli dodajemy przyprawę do zup (bo wtedy puszcza sok - przyp. Babci Niusi-mojej mamy)- uważajmy, aby nie przesolić. Podsmażoną cebulę dodajemy do zupy. Wszystko zagotowujemy.

Garnek zdejmujemy z ognia i wszystko dokładnie miksujemy.

Podawać z tartym żółtym serem, posiekaną zieloną pietruszką i z groszkiem ptysiowym (inaczej profiterolkami) lub z samym groszkiem ptysiowym.
Doskonale smakuje z grzankami (przyp. adm.).

Zupa neapolitańska - - Nápolyileves (ITA)

  • 1/2 kurczaka
  • pęczek włoszczyzny
  • 2 garście (ok. 10 dkg) cienkiego makaronu nitki
  • 2 łyżki startego na drobnej tarce sera edamskiego
  • sól
  • 2 łyżki śmietany
  • łyżka usiekanej zielonej pietruszki

Mięso umyć, podzielić na pól, zalać w garnku litrem gorącej wody, gdy ponownie zawrze, posolić do smaku, dodać pokrajaną w paseczki włoszczyznę, gotować 20 minut na niezbyt silnym ogniu. Dodać następnie makaron i gotować dalsze 10 minut.

Gdy mięso miękkie - wyjąć z zupy, obrać z kości, włożyć z powrotem do zupy, wsypać ser i raz zagotować. Odsunąć z ognia, wlać śmietanę, dodać zieloną pietruszkę.

Zamiast świeżego kurczaka można użyć konserwę „Części kury w rosole”; wówczas ugotować pokrajaną włoszczyznę w 2 szklankach wody wraz z makaronem, następnie dodać wyjętą z puszki konserwę, mocno podgrzać, po czym dolać śmietanę.
Zupę zagotować i przed podaniem posypać serem i zieleniną.

Smacznego!

(Kalendarz ścienny „KiW” - 20 kwietnia 1975)

Zupa-krem z selerów - Zellerkrémleves (...,HUN)
  • 75 dag selerów
  • 2 pietruszki
  • 2 cebule
  • 2 ziemniaki
  • 1 szklanka śmietanki
  • 2 żółtka
  • sól
  • 2 łyżki posiekanej natki pietruszki

Warzywa i ziemniaki umyć, obrać, opłukać, pokrajać, zalać wrzącą osoloną wodą i ugotować do miękkości.
Ostudzić, a następnie przetrzeć przez sito lub zmiksować.

Przetartą zupę podgrzać, gorącą połączyć ze śmietanką wymieszaną z żółtkami i nie gotować.

Podawać bezpośrednio po przyrządzeniu z dodatkiem natki pietruszki i ⇒grzanek.

Smacznego!

(Kalendarz ścienny 2-3 października 1989)

Zupa selerowa na sposób francuski - Francia zellerleves (FRA)
fot. Internet
  • 75 dag selerów
  • 2 ziemniaki
  • 3 łyżeczki masła
  • 4 szklanki rosołu
  • 1 szklanka mleka
  • sól
  • pieprz

Selery i ziemniaki umyć, obrać, opłukać i pokrajać.

Selery dusić z dodatkiem 1 łyżeczki masła.
Po kilku minutach zalać rosołem, dodać pokrajane ziemniaki i ugotować do miękkości (ok. 40 minut).

Przetrzeć przez sito lub zmiksować, dodać wrzące mleko i pozostałe masło.
Przyprawić do smaku solą i pieprzem.

Podawać z ⇒grzankami.
Smacznego!

(Kalendarz ścienny 2-3 października 1989)

Zupa selerowa z galaretką jajeczną z curry - Zeller erőleves currys tojáskocsonyával (...,HUN)

Przepis znalazłem w czasopiśme „Vidék Íze”, co znaczy po polsku „Smaki Prowincji”. Myślę, że nie jest zupą węgierską (ten dodatek curry), ale zapewniam, że jest bardzo smaczna.


  • 1 duży seler
  • 3 marchewki
  • 6 jajek
  • 2 dl śmietanki
  • 1 łyżeczka curry
  • 1 cebula
  • 2 ząbki czosnku
  • pęczek natki pietruszki
  • 1 łyżka przecieru pomidorowego
  • pieprz ziarnisty
  • masło
  • sól

Seler i marchew czyścimy, kroimy w plasterki, po czym razem z cebulą, czosnkiem, kilkoma ziarenkami pieprzu i pietruszką powoli gotujemy w osolonej wodzie.

  • Gotujmy przynajmniej przez 1,5-2 godziny, aby do wywaru przeszło jak najwięcej smaków.
    Możemy dodać 1-2 kostki rosołowe.

Wywar przecedzamy. Jeżeli warzywa nie rozgotowały się, wyjmujemy je i kroimy na mniejsze kawałki.
Do wywaru dodajemy przecier pomidorowy i białka jajek.
Zupę, przy ciągłym mieszaniu, ponownie zagotowujemy i pozostawiamy na małym ogniu przez 20-30 minut.

Wywar odsuwamy z ognia i odstawiamy do spokojnego, lekkiego wystygnięcia.

Żółtka mieszamy ze śmietanką, curry i szczyptą soli.
Wlewamy do posmarowanej masłem formy (np. szklanej), którą wstawiamy do naczynia z wodą, a to umieszczamy w piekarniku i parujemy w temperaturze około 160-170°C przez mniej-więcej 30 minut.
Przez ten czas jajeczna galaretka powinna się ściąć.
Zastygniętą galaretkę chłodzimy (np. w naczyniu z zimną wodą), aby jeszcze bardziej stwardniała.

Zupę przecedzamy i podajemy z pokrojoną w kostki galaretką oraz warzywami. Posypujemy świeżą zieleniną.

Smacznego!

(Na podstawie czasopisma ⇒Vidék Íze, 2008 november.)

Zupa serowa po holendersku - Holland sajtleves (NLD)
  • 1 średnia cebula
  • 2½ łyżki masła lub margaryny
  • 3½ łyżki mąki
  • 1l bulionu z mięsa wołowego lub z kostek
  • 10 dag sera żółtego typu cheddar
  • natka pietruszki
  • 1 łyżka słodkiej śmietanki
  • 1-2 łyżki średnio wytrawnego czerwonego wina

Cebulę utrzeć drobno na tarce.
Tłuszcz roztopić w garnku i smażyć na nim cebulę, aż do uzyskania złotego koloru.
Dodać mąkę ciągle mieszając. Wlewać powoli zimny bulion.
W razie tworzenia się grudek, przerwać wlewanie i dokładnie rozmieszać.

Gotować jedną minutę, po czym zmniejszyć ogień, dodać utarty ser i dobrze rozmieszać, aż do całkowitego rozpuszczenia się sera. Na krótko przed podaniem dodać do zupy drobno posiekaną nać pietruszki, śmietankę i wino.

Zupę serową spożywa się z ⇒grzankami lub z bułką paryską.
Smacznego!

(Kalendarz ścienny 4-5 października 1989.)

Zupa czosnkowa-krem - Fokhagyma-krémleves (FRA)
  • 1-2 ząbki czosnku
  • 1 cebula
  • 2 dl śmietanki
  • 2 dl mleka
  • 2 łyżki mąki
  • olej
  • natka pietruszki
  • sól
  • pieprz
  • musztarda
  • czerstwy chleb lub bułka na grzanki

Cebulę obieramy i kroimy w drobną kostkę. W garnku pogrzewamy łyżkę oleju i lekko podsmażamy cebulę. Dodajemy rozgnieciony czosnek i smażymy na jasnozłoty kolor.

Dodajemy łyżkę oleju i mąkę - przygotowujemy jasną zasmażkę. Kiedy jest gotowa, dosypujemy posiekaną zieloną pietruszkę.
Zalewamy pół litrem wody i zagotowujemy. Teraz dodajemy śmietankę i mleko, bardzo dokładnie mieszamy.
Przyprawiamy do smaku solą, pieprzem i musztardą. Ponownie zagotowujemy.

  • Zupa powinna być dość gęsta.

Podajemy w miseczkach lub filiżankach z kostkami grzanek. Do każdej porcji możemy dodać listek aromatycznej, świeżej bazylii.

Smacznego!

Zupa czosnkowa 2 - Fokhagymaleves (HUN)
  • 8-10 ząbków czosnku
  • 2 łyżki mąki
  • 5 dag margaryny (masła)
  • 2 dl śmietany
  • 1 czerstwa bułka (na grzanki)
  • 5 dag żółtego sera
  • natka pietruszki
  • sól
  • pieprz

Z margaryny i mąki robimy jasną zasmażkę. Dodajemy do niej rozgnieciony czosnek. Dolewamy około 1 l wody lub bu­lionu, a następnie przy ciągłym mieszaniu, zagotowujemy.
Pietruszkę siekamy i dodajemy do zupy, razem z mielonym pieprzem (najlepiej białym) oraz śmietaną, po czym zago­towujemy - ciągle przy ciągłym mieszaniu.

Podajemy w miseczkach lub filiżankach, z kostkami grzanek i posypane tartym serem. Do każdej porcji możemy dodać listek aromatycznej, świeżej zielonej pietruszki i mały listek mięty.

Smacznego!

Zupa czosnkowa z migdałami - Mandulás fokhagymaleves (SVK,HUN)
  • 2 kromki chleba (ok. 10 dag)
  • 1 ostra papryka
  • 6 dag pokrojonych migdałów
  • 2 łyżki oleju
  • 0,5 dl białego, wytrawnego wina
  • 2 kostki rosołowe
  • 6 ząbków czosnku
  • pół pęczka szczypiorku
  • sól
  • pieprz

Chleb kroimy w kostki, migdały siekamy „na wiórki”, czosnek rozgniatamy.

Olej rozgrzewamy i zarumieniamy na nim pokrojony chleb, po czym grzanki wyjmujemy na oddzielny talerz.
Trochę migdałowych wiórków zostawiamy do posypania zupy przy podaniu, a resztę wrzucamy do rondla i zarumieniamy.

Dolewamy 6-8 dl wody, dodajemy kostki rosołowe i wino.
Gotujemy przez 15 minut. Przaprawiamy do smaku solą i pieprzem.

Zupę wlewamy do miseczek, dodajemy po kilka grzanek, posypujemy posiekanym szczypiorkiem i migdałowymi wiórkami. Ozdabiamy kilkomy cienkimi plasterkami papryki.

Smacznego!

Zupa „zagrodowa” - Tanyasi leves (HUN)

Czas przygotowania: około 2 godz.


  • 25 dag wołowiny (z kością)
  • 25 dag baraniny (z kością)
  • 25 dag mięsa z kury
  • 2 marchewki
  • 2 pietruszki
  • 1 cebula
  • 3 ziemniaki
  • pół główki kapusty włoskiej
  • 10 dag szerokiego makaronu (najlepiej takiego w płatach - lebbencs)
  • sól
  • czerwona, słodka papryka
  • pieprz

Wołowinę i baraninę zdejmujemy z kości, kroimy w kostkę (2x2 cm), zalewamy zimną wodą i zaczynamy gotować na wolnym ogniu (kości też). Zdejmujemy pianę, solimy, wrzucamy kilka ziarenek pieprzu.
Bardzo powoli gotujemy. Po pewnym czasie, zdejmujemy z wywaru kilka łyżek tłuszczu, mieszamy go z łyżką czerwonej, słodkiej papryki (csemege paprika) i dodajemy z powrotem do zupy.

Kiedy mięso zaczyna mięknąć, dodajemy mięso z kury (pokrojone w kostkę2x2 cm) i oczyszczone warzywa (można pokroić, ale nie na drobno).

Kiedy mięso jest prawie miękkie, dodajemy obrane i pokrojone w kostkę ziemniaki i poszatkowanę (0,5-1 cm) kapustę.
Na samym końcu dodajemy makaron. Gotujemy wszystko na gotowo...

Zupa powinna być gęsta. Jest to prawdziwie wiejska, węgierska zupa.

  • Mięso należy zawsze zaczynać gotować w zimnej wodzie.
  • Zupa „zagrodowa” jest najsmaczniejsza z prawdziwym, wiejskim, świeżym chlebem.

Smacznego!

Rosół z wołowiny, po prostu - Egyszerű húsleves (HUN)
  • 6 porcji: 
  • 1,5 kg wołowiny
  • 15 dag wątróbki
  • kość „szpikowa”
  • 2 marchewki
  • 2 pietruszki
  • 1 cebula
  • 20-25 dag selera
  • 25 dag kapusty włoskiej
  • 1 ziemniak
  • sól
  • pieprz
  • szafran (możemy zastąpić ⇒kurkumą)
  • 10 dag makaronu-nitki
  • Pęczek zielonego szczypioru

Najważniejszym składnikiem rosołu z wołowiny jest oczywiście mięso. Należy wybrać najładniejsze, z pewną ilością tłuszczu (aby na rosole były oczka).

Mięso, wątróbkę i kość zalewamy 2-3 litrami zimnej wody na 3 godziny przed podaniem do stołu. Gotujemy bardzo powoli, kilka razy zbierając tworzący się szum (pianę).

W kilka minut po zagotowaniu się wywaru, dodajemy obrane i umyte warzywa, garść ziarenek pieprzu i łyżeczkę soli. Gotujemy (bardzo wolno!) do tej pory, dopóki mięso nie zmięknie.

Odsuwamy garnek z ognia. Wyjmujemy mięso i kroimy na mniejsze kawałki. Z kością postępujemy jak w przepisie na ⇒świąteczny rosół á la Krúdi. Po kilku minutach rosół przecedzamy. Dodajemy szczyptę szafranu lub ⇒kurkumy dla poprawienia koloru (smaku?).
Rosół ponownie zagotowujemy i gotujemy w nim makaron.

Do każdego talerza wsypujemy garść posiekanego szczypiorku, kilka kawałeczków mięsa, wątróbki, dowolnie wybrane warzywa i zalewamy rosołem z makaronem...
Ja już jestem głodny..!

No to, smacznego!


Rosół podróżny lub kieszonkowy - Útravaló vagy zsebhúsleves (HUN)

Przepis pochodzi z czasów, kiedy nie było jeszcze kostek rosołowych ani bulionów w proszku. ...aż się wierzyć nie chce!
Dziś, kiedy dysponujemy przenośnymi, samochodowymi lodówkami, myślę, że można go sobie wypróbować.


  • Składniki na 6 porcji: 
  • 0,5 dag wołowiny
  • 0,5 dag cielęciny
  • 0,5 kg starej (wiekowo!) kury (kurczak, kogut, perliczka, gołąb...)
  • sól
  • pieprz
  • szafran (możemy zastąpić ⇒kurkumą)

Wszystkie składniki zalewamy 1,5-2 litrami wody i bardzo długo (5-6 godzin) i powoli gotujemy. Po upływie tego czasu rosół przecedzamy i studzimy. (zobacz ⇒Rósół z wołowiny, po prostu)

Z zimnego rosołu zdejmujemy tłuszcz. Ponownie gotujemy do tej pory, dopóki wyraźnie nie zgęstnieje. Teraz przele­wamy go do misek i odstawiamy do zastygnięcia - jak galaretę.

Nawet po kilku dniach, wystarczy do filiżanki (miseczki) włożyć łyżkę galarety i zalać wrzątkiem. Wystarczy dodać ma­karon, plasterki parówek, kawałki gotowanego mięsa i rosół gotowy...

Smacznego!

Zupa krajanka (ragoût)  - Vagdalék- (ragoût-) leves (HUN)
  • 1 kurczak (lub kawałek innego „drobiu” o wadze ok. 1 kg)
  • 2 marchewki
  • 2 pietruszki
  • 1 cebula
  • 10-15 dag selera
  • 1 ziemniak
  • sól
  • pieprz
  • łyżka tłuszczu (margaryny)
  • łyżka mąki
  • posiekana natka pietruszki
  • czerstwa bułka na ⇒grzanki

Kurczaka kroimy (tasakiem) na małe kawałki i zalewamy zimną wodą, po czym gotujemy w osolonej wodzie.

Warzywa myjemy, czyścimy i kromy na paski (podłużne kawałki). W rondlu rozgrzewamy tłuszcz i dusimy na nim, do miękkości, warzywa.

W oddzielnym garnku przygotowujemy ⇒białą zasmażkę z natką pietruszki i łyżeczką czerwonej, słodkiej papryki. Zalewamy małą ilością wywaru drobiowego, mieszamy. Dolewamy pozostały wywar i wszystko przelewamy do garnka z warzywami.

Podajemy z kostkami grzanek lub z ⇒gałkami twarogowymi z koperkiem.

Smacznego!

Zupa pieczarkowa  - Leves csiperkegombával (champignon) (HUN)


Pieczarki czyścimy, myjemy, kroimy na cienkie plasterki i podsmażamy na maśle. Dosypujemy posiekaną natkę pietruszki i łyżkę mąki. Przez kilka minut smaży to wszystko, a następnie dolewamy bulion. Dokładnie mieszamy - zupa powinna być gęsta jak olej.

Przyprawiamy ⇒kwiatem muszkatołowca (lub startą gałką).

Śmietanę mieszamy z żółtkami i dodajemy do zupy. Mieszamy, zagotowujemy...
Podajemy z grzankami.

Smacznego!

Zupa wiosenna  - Tavaszi leves (HUN)

To chyba jedyna zupa „szczawiowata” w kuchni węgierskiej. Mój teść zawsze mówił, że Węgrzy z trawy zupy nie gotują - tu się używa warzyw... Dyskutowałem z nim na ten temat!


  • 1 łyżka masła
  • 2 garście szczawiu
  • 2 łyżki mąki
  • 1 szklanka zielonego groszku
  • sól
  • 25 dag szparagów
  • szklanka śmietany
  • 2 żółtka

Masło roztapiamy w garnku, w którym będziemy gotować zupę. Kiedy jest już gorące, dorzucamy szczaw. Dusimy go przez kilka minut.
Dodajemy mąkę i znów parujemy wszystko przez kilka minut, a następnie dolewamy około 2 l wody. Zagotowujemy.

Kiedy już dobrze wrze, dosypujemy groszek. Gotujemy, dopóki groszek nie będzie prawie miękki. Solimy.
Szparagi myjemy i kroimy na kilkucentymetrowe kawałki. Dodajemy je do zupy.

Żółtka mieszamy ze śmietaną i tą mieszankę wlewamy do zupy (przy ciągłym mieszaniu).
To prawdziwie smaczna i elegancka zupa!

Smacznego!

Wiosenna zupa jarzynowa - Tavaszi zöldségleves
  • 2 kostki (2x10g) rosołu królewskiego winiary
  • jarzynka winiary do smaku
  • 4 małe ziemniaki
  • 1 marchew
  • 4 łyżki śmietany
  • 1 łyżka mąki
  • 1 łyżka prażonych ziaren słonecznika
  • 1 łyżka rzeżuchy (lub natka pietruszki)

Ziemniaki i marchew obieramy, kroimy w drobną kostkę.
Rosół królewski przygotowujemy wg przepisu na opakowaniu.

Warzywa łączymy z rosołem. Gotujemy 15 minut.
Śmietanę mieszamy z mąką. Dodajemy do zupy, zagotowujemy.

Zupę podajemy posypaną słonecznikiem, rzeżuchą, lub posiekaną natką pietruszki...

Smacznego!

(Nadesłał Darek Bukwa)

Wiosenna kolorowa zupa - Szines tavaszi leves (POL,HUN)

Przepis z polskiego kalendarza ściennego, ale Węgrzy robią dokładnie taką samą, tylko zamiast lanych klusek dodają ⇒galuszkę lub (rzadziej) zacierki - ⇒tarhonya.

  • udko kurczaka
  • włoszczyzna
  • pęczek młodej marchewki
  • 3-4 łyżki zielonego groszku
  • lane kluski z jednego jajka i dwóch łyżek mąki
  • łyżka posiekanego koperku
  • 4 łyżki śmietanki
  • sól

Gotujemy wywar z kurczaka i włoszczyzny. Przecedzamy, dodajemy oczyszczoną i pokrajaną w krążki młodą mar­chewkę oraz zielony groszek. Gotujemy około 20 minut.

W tym czasie przyrządzamy lane kluski lub ⇒galuszkę ( żeby było po węgiersku!), ubijając jajko z mąką na gładkie, rzadkie ciasto. Na 5 minut przed dogotowaniem wszystkich składników, wlewamy na wrzącą zupę cie­niutkim strumieniem ciasto, mieszając od czasu do czasu łyżką, po 3 minutach gotowania odstawiamy z ognia, dodajemy śmietankę, przyprawiamy koperkiem.

Smacznego!

(Kalendarz ścienny: 15.09.2002)

Zupa z wołowiny  - Beaftea leves (HUN)

Recepta ze starej, stuletniej, węgierskiej książki kucharskiej. Nazwa trochę angielska, ale wierzcie mi - kuchnia węgierska. Zupę podawano chorym, ale proponuję spróbować jej nie tylko w okresie słabości zdrowotnych!
Potraktujmy ją jak danie dietetyczne, a na pewno - jako bardzo ciekawe danie.

Recepturę zmodernizowałem dodaniem szybkowaru. Kiedyś robiono tą zupę w specjalnym garnku, który można było zamknąć i w dodatku gotowano w kąpieli wodnej.


  • 40 dag chudej wołowiny
  • 2 marchewki
  • 2 pietruszki
  • 1 cebula
  • sól
  • pieprz
  • 1 żółtko

Wołowinę kroimy na zupełnie małe kawałeczki lub przepuszczamy przez maszynkę do mielenia mięsa z sitkiem o dość dużych otworach.
Mięso wkładamy do szybkowaru. Dodajemy drobno pokrojoną marchewkę, pietruszkę, cebulę. Solimy, przyprawiamy kilkoma ziarenkami pieprzu, dolewamy 1,5 l wody.
Szybkowar zamykamy i na małym ogniu, powoli gotujemy przez około 25-35 minut.

Po upływie tego czasu otwieramy szybkowar.
Wywar przecedzamy. Jeszcze gorący zaprawiamy żółtkiem - można to zrobić już w filiżance, w której zupę serwujemy. Wtedy na każdą porcję dodajemy 1 żółtko.

Podajemy więc w filiżankach. Do każdej porcji możemy dodać ugotowane kawałeczki mięsa - np. z kurczaka.

Smacznego!
Zupa „niemiecka”  - Német leves (HUN)

Mimo mylącej nazwy - kuchnia węgierska.


  • 1 jajko
  • 3 żółtka
  • 1 łyżka mąki ziemniaczanej lub ryżowej
  • 1 łyżka tartego parmezanu
  • szczypta czerwonej ⇒papryki (może być ostra)
  • szklanka śmietany
  • 2 l bulionu
  • sól

Jajko ubijamy z żółtkami i z mąką. Dodajemy drobno starty ser, paprykę i śmietanę. Solimy do smaku. Dokładnie mie­szamy. Bulion zagotowujemy.

Przez specjalną blachę do galuszki lub bardzo grubą tarkę wlewamy ciasto do intensywnie gotującego się bulionu. Przez moment jeszcze gotujemy i po kilku minutach możemy podawać, a serwujemy w filiżankach... Posypujemy ost­rym, aromatycznym tartym serem.

Spróbujmy...
Smacznego!

Zupa chlebowa  - Kenyérleves (HUN)

„Chlebowa”, bo nie „z chleba”. Ciekawa sprawa. W Polsce (wschodniej) istniała (jest jeszcze?) taka zupa... Mój tata robił ją kilka razy, ale była biedniejsza... Serdecznie namawiam do spróbowania!


  • 0,5 kg chleba
  • 1-2 łyżki tłuszczu (może być masło, margaryna...)
  • 1 cebula
  • 2 l bulionu
  • szczypta czerwonej ⇒papryki (jak ktoś lubi - może być ostra)
  • szklanka śmietany
  • 2 l bulionu
  • 6 jajek (po jednym na osobę)
  • 3-5 dag kiełbasy na osobę
  • ugotowane warzywa (marchewka, pietruszka, groszek...)
  • pęczek zielonego szczypioru
  • pieprz
  • sól

Dobry, wiejski chleb (może być trochę czerstwy) kroimy na cienkie kromki, a następnie w kostki.
W garnku roztapiamy tłuszcz. Dodajemy drobno pokrojoną cebulę (w kostki) i podsmażamy lekko.
Dodajemy chleb i smażymy dalej... Kiedy chleb się zarumieni (i stwardnieje), dolewamy bulion. Przyprawiamy solą i pieprzem. Zagotowujemy, ale chleb nie powinien się rozgotować.

Tuż przed podaniem, do gorącej zupy wbijamy po jednym jajku na osobę (jajka nie powinne ugotować się na twar­do!). Do każdego talerza wkładamy po kilka plasterków kiełbasy (najlepiej takiej paprykowanej, węgierskiej) i łyżkę pokrojonej w kostkę mieszanki warzywnej. Posypujemy posiekanym szczypiorkiem.

Smacznego! Jó étvágyat!

Zupa jarzynowa francuska - Francia zöldségleves (FRA,HUN)

Ciekawa zupa, bo z pasternakiem i rzadkość w kuchni węgierskiej - bez papryki!


  • 1-2 łyżki tłuszcz (może być masło, margaryna...)
  • 1 cebula
  • kilka ząbków czosnku
  • 1 marchewka
  • 1 pietruszka
  • 1 pasternak
  • 1 kalarepa
  • 1 mała główka kapusty włoskiej
  • garść zielonego grochu
  • pół kalafiora
  • 20 dag selera
  • majeranek (najlepiej świeży, zielony)
  • szklanka kwaśnej śmietany
  • łyżka mąki
  • 1 żółtko
  • pieprz
  • sól
  • bułka na ⇒grzanki

Tłuszcz roztapiamy w garnku, w którym będzie się gotować zupa. Dodajemy drobno pokrojoną cebulę i czosnek, smażymy przez kilka minut i kiedy zaczną się rumienić, dodajemy pokrojone warzywa.

  • Zwykle warzywa kroję w małe, estetyczne kostki.

Wszystko zalewamy wodą i gotujemy do miękkości. Przyprawiamy do smaku solą i pieprzem. Jeszcze bardzo gorącą zupę przelewamy do wazy. Zabielamy gęstą kwaśną śmietaną (rozmieszaną z łyżeczką mąki i żółtkiem).

Podajemy z ⇒grzankami.

Jó étvágyat kivánok!
Życzę smacznego!

Zupa koperkowa - Kaporleves (HUN)
  • 2 l soku z kiszonych ogórków
  • szklanka kwaśnej śmietany
  • łyżka mąki
  • 1 żółtko
  • 1 cebula
  • pęczek zielonego kopru
  • po 1 jajku na osobę
  • pieprz
  • sól
  • bułka na ⇒grzanki

Sok z ogórków zagotowujemy (jeżeli sok jest bardzo kwaśny, rozcieńczamy wodą), a następnie zagęszczamy śmietaną wymieszaną z mąką i żółtkiem, przy ciągłym mieszaniu.

Teraz dodajemy posiekany koper. Jeżeli trzeba, solimy i dodajemy szczyptę pieprzu.
Ponownie zagotowujemy i do zupy wbijamy ostrożnie po jednym jajku na osobę. Nie gotujemu długo, aby jajka nie ugotowały się na twardo.

Możemy podać z ⇒grzankami.

Smacznego!

Zupa z węzełkami żebraka  - Koldustáskaleves (HUN)

Biedna to zupa, ale kiedyś była dość popularna. Może by ją tak trochę urozmaicić?


  • 0,5 kg mąki
  • 1-2 jajka
  • zielona pietruszka
  • 3-5 cebule
  • 3-4 łyżki tłuszczu
  • 1 łyżka czerwonej, słodkiej papryki w proszku
  • sól
  • pieprz

Cebulę obieramy, kroimy na drobno i smażymy w rondlu, w tłuszczu, na rumiano (z dodatkiem soli i pieprzu). Po usmażeniu, cebulę wyjmujemy łyżką cedzakową z tłuszczu i studzimy.

Z mąki, jajek, szczypty soli i ewentualnie z dodatkiem wody zagniatamy ciasto (jak na pierogi, makaron).
Ciasto rozwałkowujemy na grubość 2 mm.

Na połowie rozwałkowanego placka w odległości kilku centymetrów od siebie, układamy łyżeczką, kupki usmażonej cebuli. Przykrywamy drugą połową placka.
Trzonkiem noża sklejamy obie warstwy ciasta (między kupkami cebuli). Tniemy ciasto (pofalowanym radełkiem lub nożem) po środku sklejenia na kwadraty (w przybliżeniu) i formujemy je na kształt małych „węzełków”.

Tłuszcz pozostały ze smażenia cebuli rozgrzewamy ponownie, dodajemy łyżkę czerwonej, słodkiej papryki. Paprykę lekko, ale nie za mocno, podsmażamy (karmelizujemy). Dolewamy 2-2,5 l wody, dodajemy posiekaną zieloną pietruszkę, zagotowujemy i wrzucamy do wrzącej zupy „węzełki”, lekko mieszamy. Gotujemy, jak każde pierogi, do wypłynięcia i jeszcze 2 sekundy.

Smacznego!
Zalewajka  - Suhantott leves (HUN)

Bardzo stary przepis. Taka zupa istniała już w średniowieczu. Oczywiście przyrządzano ją wtedy bez papryki.


  • 15-20 dag słoniny
  • 1 cebula
  • sól
  • 3-4 łyżki zacierek (lub drobnego makaronu)
  • 1 łyżka czerwonej, słodkiej papryki w proszku
  • pieprz
  • pół szklanki śmietany

Słoninę kroimy na drobną kostkę i w garnku smażymy na złoty kolor. Dodajemy pokrojoną (również w drobną kostkę) cebulę i mieloną paprykę.
Smażymy przez kilka minut (nie przypalamy, aby zupa nam nie zgorzkniała). Zalewamy 2,5 litrami wody i zagotowujemy.

Dodajemy zacierki (lub makaron) i gotujemy, dopóki nie będą miękkie. Zabielamy śmietaną i podajemy.
Już w talerzach posypujemy siekaną natką pietruszki.

Zupa myśliwska  - Vadászleves (HUN)

Również bardzo stary przepis. Robiliśmy taką zupę, z moim przyjacielem Tivadarem, z koźliny. Była wyśmienita.
Oryginalny przepis bazuje na podrobach i mięsie jelenim lub sarninie.


  • serce, mózg, język, nerki jelenia (sarny)
  • 1 cebula
  • sól
  • 1 cytryna
  • pietruszka
  • 2 łyżki masła
  • 1 szklanka białego wina
  • bulion
  • 2 łyżki mąki
  • pół szklanki śmietany

Podroby dokładnie myjemy i czyścimy z niepotrzebnych błon, a następnie gotujemy przez kilkanaście minut w osolonej wodzie, a następnie odcedzamy.
Z mózgu zdejmujemy błony i gotujemy go przez kilka minut w osolonej wodzie zakwaszonej sokiem z cytryny.

Cytrynę, pietruszkę, cebulę i ugotowane podroby kroimy w kostkę. Masło rozgrzewamy w rondlu i dodajemy poprzednio pokrojone składniki. Dusimy je przez kilkanaście minut. Dodajemy mąkę i smażymy dalej przez chwilę.

Kiedy mąka lekko zarumieni się, dolewymy wino i bulion. Gotujemy przez 30 minut. Przyprawiamy solą i pieprzem.

Podajemy z ⇒grzankami i pokrojonym w kostkę mózgiem. Już w talerzach możemy dodać odrobinę śmietany.

Ta zupa zawsze się podoba!

Smacznego!

Zupa z żółwia  - Teknősbékaleves (HUN)

Wiem, wiem - żółwie są pod ochroną! - ale potraktujmy ten przepis jako zabytek. Bo tak naprawdę pochodzi z książki kucharskiej z 1900 roku. Zobaczmy więc, jak to kiedyś robiono.

...a może by tak spróbować na jakichś zupełnie egzotycznych i niechronionych żółwiach?



Żółwie myjemy, obcinamy głowy, pazury i ogony. Gotujemy w osolonej wodzie przez kilka minut.

Wyjmujemy z wody i ostrożnie rozcinamy skorupy (np. przy pomocy piłki rzeźnickiej lub piłki do metalu). Wyrzucamy wnętrzności. Mięso kroimy na kawałki 2x2 cm i gotujemy w osolonej wodzie przez 15 minut. Odcedzamy.

Do garnka wkładamy masło Dodajemy posiekaną natkę pietruszki, kawałki żółwia i parujemy na średnim ogniu.
Kiedy mięso jest już miękkie, posypujemy mąką. Przez chwilę jeszcze dusimy, a następnie dolewamy wywar z zielonego groszku (może być sok z konserwowanego groszku) i dodajemy zielony groszek. Jeżeli jest za mało wywaru, dolewamy wodę.

Przyprawiamy pieprzem, gałką muszkatołową (najlepiej tzw. kwiat gałki).
Dodajemy śmietanę, ale można ją dodać, według uznania, już do talerzy. Mieszamy. Prez chwilę jeszcze gotujemy.

Podajemy z ⇒grzankami i listkami świeżych ziół (pietruszka, mięta, bazylia...).

Czarna polewka - Fekete leves (HUN)

Bardzo stary przepis... Nie wiem, czy to taka ⇒czarna polewka, jaką dostał Jacek Soplica, ale na pewno warta zachodu.
W dwustuletniej książce, w której znalazłem ten przepis, niestety, nie podano ilości składników, więc proponuję „na oko”. Przed laty to była podobno popularna postna zupa.


  • 1 świeża ryba
  • 2-3 cienkie kromki czerstwego chleba
  • sól
  • ocet
  • 1 szklanka wina (białego)
  • 1 jabłko
  • 1-2 łyżki miodu
  • 1łyżka masła
  • garść orzechów włoskich
  • pieprz
  • ⇒kwiat gałki muszkatołowej

Rybę czyścimy, kroimy na kawałki, ⇒filetujemy, mocno solimy, zalewamy szklanką wody, a następnie odstawiamy (na około 30-40 minut).

Kromki chleba opalamy (lub podsmażamy bez tłuszczu) na zupełnie czarny kolor i połamane dodajemy do moczącej się ryby dla usunięcia nieprzyjemnego zapachu.

W oddzielnym garnku zagotowujemy 1,5 l wody, wino i ocet (w/g gustu).

Plasterki jabłka (bez gniazd nasiennych) obsmażamy (w rondlu) w maśle i miodzie. Dodajemy pokruszone orzechy włoskie i dobrze wymyte kawałki ryby. Wszystko smażymy przez kilka minut i zalewamy przygotowanym, winnym wywarem i gotujemy do miękkości (około 15 minut).

Na samym końcu przyprawiamy do smaku pieprzem, imbirem, goździkami, solą i miodem...

...i gorącą, czarną zupę podajemy... no właśnie! ...z białym, świeżym pieczywem.

Smacznego!
Zupa szmaciana  - Rongyos leves (HUN)

Jeszcze jeden bardzo stary przepis... Śmiesznie brzmi nazwa tej zupy, ale przetłumaczyłem dokładnie...



Przygotowujemy zasmażkę - w łyżce gorącego masła zarumieniamy łyżkę mąki. Zalewamy zasmażkę 2 litrami bulionu, przyprawiamy gałką muszkatołową, imbirem i pieprzem.
Gotujemy przez kilka minut i wbijamy do wrzącego wywaru jajka. We wrzątku powinne się rozpłynąć i utworzyć strzępy podobne do kawałków biało-żółtych „szmat”.

Podajemy z kostkami ⇒grzanek z chleba.

Smacznego

Zupa z wątróbki - Májleves (HUN)
  • 4 jajka
  • 25 dag wątróbki
  • ⇒imbir
  • mielona papryka (słodka)
  • sól
  • 1 l bulionu
  • 1-2 dl białego wina
  • 5 dag szynki
  • natka pietruszki
  • 2 małe cebule

Jajka dokładnie ubijamy. Dodajemy surową, bardzo drobno pokrojoną wątróbkę, posiekaną cebulę, małą łyżeczką imbiru, łyżeczką papryki i dusimy tą mieszaninę przez około 20 minut na niewielkim ogniu.

W oddzielnym garnku zagotowujemy bulion z winem. Dodajemy pokrojoną w paseczki szynkę.
Zagotowujemy i podajemy w filiżankach z dodatkiem przygotowanej masy „wątróbkowej”. Posypujemy siekaną natką pietruszki...

  • Tuż przed podaniem możemy przyprawić rozgniecionym czosnkiem.

Smacznego!

Zupa fasolowa z okolic Alfalu - Alfalusi paszulyleves (HUN,ROM,DEU)

Alfalu - miejscość w województwie Hargita, na terenach dziś należących do Rumunii, zamieszkałych również (od XI. wieku) przez ⇒Szwabów.


  • 25 dag ⇒fasoli
  • 50 dag wędzonej wieprzowiny
  • 1 główka sałaty
  • 5 dag mąki
  • 5 dag tłuszczu
  • 1 dl śmietany
  • sól
  • koper zielony
  • czerwona słodka papryka (mielona)

Namoczoną (przez noc) fasolę gotujemy do miękkości z wędzonym mięsem.
Ugotowane mięso kroimy w kostkę wkładamy z powrotem do wywaru z fasolą.

W międzyczasie, myjemy sałatę i kroimy na mniejsze kawałki, po czym solimy, odstawiamy na kilka minut, wyciskamy z wody i razem z posiekanym koprem wkładamy do wywaru (fasoli z mięsem)

Przygotowujemy zasmażkę - tłuszcz,mąka, papryka, wywar. Dodajemy do niej śmietanę, mieszamy, rozcieńczamy wywarem i dodajemy do zupy. Zagotowujemy i podajemy.

  • Do zupy, już przy podaniu, możemy dodać świeży posiekany koper z natką pietruszki.

Smacznego!

(Ze zbiorów ProtaSoft 002952-HU)
Fasolówka z estragonem na golonce - Tárkonyos bableves bütyökkel - Pfeffekraut und bohnensuppe (HUN,ROM,DEU)

Zupa ze wschodnich terenów Węgier, z Siedmiogrodu. Jest gotowana zwłaszcza wśród mieszkających tam Sasów (stąd ta niemiecka nazwa).


  • golonka wędzona lub 50 dag szynki wędzonej z kością
  • 2 szklanki świeżej fasoli
  • 4-5 łodyg zielonego estragonu
  • łyżeczka suszonego estragonu
  • 1 marchew
  • sól
  • pieprz

  • Zasmażka 
  • 1 łyżka mąki
  • ocet
  • 1/2 szklanki śmietany
  • 1 łyżka tłuszczu
  • 1 jajko
  • 1 cebula

Wędzone golonki myjemy we wrzątku, jeżeli trzeba, opalamy pozostałości szczeciny.
Zalewamy wodą, ostrożnie solimy, dodajemy suszony estragon i gotujemy.

Kiedy golonka jest na półmiękka, dodajemy pokorojoną w plasterki marchew, fasolę i połowę posiekanego, zielonego estragonu. Gotujemy do miękkości.

Przygotowujemy zasmażkę.
Do lekko zarumienionej na tłuszczu mąki dodajemy drobno pokrojoną cebulę i smażymy na jasnobrązowy kolor.
Dodajemy łyżkę octu i 2 łyżki wywaru. Dokładnie mieszamy.
Odsuwamy z ognia, dodajemy śmietanę i pozostały estragon (ciągle mieszamy).

Przygotowaną zasmażką zaprawiamy zupę. Gotujemy jeszcze przez kilka minut.

Mięso wyjmujemy z zupy, oddzielamy od kości i kroimy na mniejsze, estetyczne kawałki, kostki, paseczki..., Po czym wkładamy je z powrotem do zupy.
Przed podaniem, dodajemy jajko (przy szybkim mieszaniu).

  • Golonka może być dość słona, dlatego przed gotowaniem, dobrze jest wymoczyć ją przez kilka godzin w zimnej wodzie.
Smacznego!
Zupa z zielonej fasoli - Zöldpaszulyleves (HUN,ROM,DEU)

Przepis z Siedmiogrodu.


  • 1 kg kości (do wywaru)
  • 1 kg wołowiny
  • 15-20 dag słoniny (jeszcze lepiej - boczku)
  • 3 marchewki
  • 1 kg zielonej fasoli
  • 2 pietruszki
  • 1 mały seler
  • 1 cebula
  • 1 pęczek zielonej pietruszki
  • 3 łyżki mąki
  • 2 łyżki tłuszczu
  • 1-2 dl śmietany
  • sól
  • ocet

Wołowinę i kości gotujemy w 2-3 litrach wody.
Kiedy mięso jest na pół miękkie, dodajemy umyte i oczyszczone, pokrojone na mniejsze kawałki, warzywa.
Do wywaru wkładamy również słoninę. Gotujemy dopóki mięso nie będzie miękkie, po czym kości i warzywa wyjmujemy z wywaru.

W międzyczasie czyścimy fasolę. Jeżeli strąki są za długie, przełamujemy je (kroimy) na mniejsze kawałki (ok. 5-6 cm).
Fasolkę gotujemy do miękkości w 1 litrze osolonej wody. Pod koniec gotowania wodę lekko zakwaszamy octem lub sokiem z cytryny.

Z mąki i tłuszczu przygotowujmy brązową ⇒zasmażkę. Do zasmażki dodajemy bardzo drobno pokrojoną cebulę i posiekaną zieloną pietruszkę. Zasmażkę rozcieńczamy i dodajemy do gotującego się wywaru.

Z kości zdejmujemy mięso i razem z fasolą dodajemy do zupy. Zabielamy śmietaną i jeszcze raz zagotowujemy.
Wołowinę i boczek kroimy na plasterki.

Na talerzach układamy warzywa, pokrojoną wołowinę i zalewamy zupą...
Smacznego!

  • Jeżeli zasmażkę zrobiliśmy na tłuszczu wytopionym ze słoniny (boczku), to do zupy, tuż przed podaniem, możemy dodać też drobne skwarki.
Zupa z ciecierzycy, z grzybami - Csicseriborsó-leves gombával(HUN)

⇒Ciecierzyca, to bardzo ciekawa roślina. Tu, na Węgrzech robi się znów popularna...


  • 2 dag suszonych grzybów
  • 40 dag pieczarek
  • 2 średnie ziemniaki
  • 2 ząbki czosnku
  • rozmaryn
  • kilka łyżek oliwy
  • sól
  • pieprz
  • 40 dag odgotowanej ⇒cieciorki (ciecierzycy) - można z konserwy
  • 1 litr wywaru z warzyw (ewentualnie bulion z kostki)
  • Pęczek zielonej pietruszki
  • szczypiorek

Oczyszczone pieczarki kroimy w plasterki.
Ziemniaki obieramy i kroimy w drobną kostkę.
Suszone grzyby możemy namoczyć i pokroić w paseczki, kwadraciki... Jeżeli są małe, pozostawmy je w całości.

2 łyżki oleju rozgrzewamy w rondlu i podsmażamy na nim 3/4 posiekanego rozmaryngu i drobno pokrojony czosnek.
Dodajemy suszone grzyby, pokrojone pieczarki i ziemniaki. Solimy, posypujemy pieprzem, dodajemy pół szklanki wywaru z warzyw.
Przy częstym mieszaniu, gotujemy-smażymy przez około 10 minut.

Dodajemy ciecierzycę, pozwalamy na wymieszanie się smaków, po czym dolewamy pozostały wywar-bulion.
Gotujemy dopóki cieciorka nie będzie zupełnie miękka.

Zupę podajemy posypaną zieloną pietruszką i pokropioną oliwą.
Ozdabiamy rozmarynem i szczypiorkiem.

Możemy podać z kostkami grzanek.

Smacznego!

Sobotnia zupa fasolowa - Szombati bableves (HUN,ISR)

Zupa popularna wśród tych mieszkańców Węgier, którzy wyznają ⇒judaizm.


  • 50 dag fasoli
  • 1 wędzony, wołowy ozór lub wędzone, gęsie udko
  • 1 cebula
  • 1,5 kg cielęcych lub wołowych kości
  • porcja włoszczyzny
  • sól
  • pieprz
  • estragon
  • 5 dag mąki
  • 1 jajko
  • 2 dl śmietany
  • 5 dag tłuszczu
  • 1-2 ząbki czosnku
  • Na zacierki: 
  • 15 dag mąki
  • 2 jajka
  • mleko
  • sól

Fasolę wymoczoną w wodzie przez kilkanaście godzin gotujemy z włoszczyzną, kośćmi, ozorem (lub kawałkiem wędzonej gęsi).

Drobno pokrojoną cebulę i czosnek podsmażamy na tłuszczu i dodajemy do gotującej się zupy.

Kiedy fasola jest już miękka, przygotowujemy jasną zasmażkę z estragonem i pieprzem. Zasmażkę rozcieńczamy wywarem i dodajemy do zupy.

Jeżeli nie mamy gotowych, suchych zacierek, musimy je zrobić... i úgotować w zupie.

W końcu zupę zabielamy śmietaną, zagotowujemy i odstawiamy na kilkanaście minut „dla ustabilizowania się smaków”.

Do talerzy wkładamy pokrojone kawałki ugotowanego ozorka lub wędzonej gęsi.
Podajemy ze świeżym chlebem.
Smacznego!

Zupa drużbanta z Sopron - Násznagyleves Sopronból (HUN)

⇒Sopron - miasto na zachodzie Węgier.


  • 50 dag kurczaka
  • 25 dag ładnej ⇒wołowiny (najlepiej udziec)
  • 10 dag pietruszki
  • 10 dag marchwi
  • 1 cebula
  • 5-10 dag selera
  • 10 dag kapusty włoskiej
  • 2 (suszone) grzyby
  • pół pęczka zielonej pietruszki
  • imbir
  • sól
  • pieprz

Z mięsa i włoszczyzny gotujemy ⇒tradycyjny rosół - oczywiście z przyprawami i oczywiście możemy go dowolnie, ale ostrożnie, „podostrzyć” dobrą papryką.

Ugotowane warzywa, a potem i mięso wyjmujemy z wywaru. Kroimy w estetyczne kostki.

Do wazy wkładamy pokrojone mięso, warzywa i zalewamy rosołem.
Dodakiem do zupy mogą być jakieś ⇒gałki, np. z kapusty.

Smacznego!
Kartoflanka po sasku - Kartoffelkächen - Szász pityókaleves (HUN,DEU,ROM)

Zupa popularna wśród Sasów mieszkających w ⇒Siedmiogrodzie.


  • Składniki na 6-8 porcji: 
  • 1 kg wołowiny
  • 3 marchewki
  • 1 pietruszka
  • 1 cebula
  • kawałek selera
  • 2 dl śmietany
  • 50 dag ziemniaków
  • 1 łyżka siekanej natki pietruszki
  • 2 łyżki mąki
  • 1 łyżka tłuszczu
  • sól
  • ocet

Mięso myjemy i razem z warzywami gotujemy do miękkości w 3 litrach lekko osolonej wody.
Ugotowane mięso i warzywa wyjmujemy z wywaru. Wywar przecedzamy.

Ziemniaki obieramy, kroimy w kostkę lub w plasterki i gotujemy w wywarze mięsno-warzywnym. Pod koniec gotowania dodajemy posiekaną zieloną pietruszkę i lekko zakwaszamy.

Z mąki i tłuszczu przygotowujemy brązową ⇒zasmażkę i dodajemy do zupy. Zagotowujemy i zabielamy śmietaną
Estetycznie pokrojone mięso i warzywa układamy w talerzach i zalewamy zupą.

Smacznego!

  • Zupę można przygotować na baraninie. W niektórych rejonach, do tej zupy dodaje się, kiedy wołowina jest już prawie miękka, kilka plasterków słoniny.
Kartoflanka w białej spódnicy - Fehér rokolyás pityókaleves (HUN,ROM)

Bardzo ciekawa, naprawdę oryginalna zupa ze wschodnich terenów Węgier, z Siedmiogrodu.
Rokolya zaś, to bawełniana spódnica w węgierskim stroju ludowym.


  • 1 kg ziemniaków
  • 1 łyżka mąki
  • 2 żółtka
  • cukier
  • 5 dag masła
  • 2-3 dl śmietany
  • sól
  • ocet

Do 2 l wrzącej, osolonej wody dodajemy pokrojone w kostki ziemniaki, posiekany ⇒estragon

Kiedy ziemniaki są miękkie, przygotowujemy jasną ⇒zasmażkę i przy ciągłym mieszaniu dodajemy do zupy.
Zupę przyprawiamy octem i łyżeczką cukru.

Zupę zagotowujemy, odsuwamy z ognia. Powoli mieszajęc, dodajemy rozmieszane żółtka.

Tuż przed podaniem dodajemy śmietanę (dużo śmietany) i szybko zagotowujemy. Wymieszana z zupą śmietana powinna się mocno zapienić i osiąść na ściankach garnka. Stąd ta „spódnicowa” nazwa!

  • Zamiast estragonu możemy użyć liści laurowych.

Smacznego!

Strona główna >> Zbieranica >> Zupy


   
Wyszukiwanie potraw:

  • Perła na dziś... 
  • Co uchodzi bogom nie uchodzi krowom.
    (Aquinas)

Strona założona 08.01.2001 roku
Copyright © Józef Tita Protasiewicz, All rights reserved

Ostatnie poprawki: 19.10.2017 13:51:26


Users on-line: 1
 


Strona zawiera linki do innych stron, za których założenie nie ponosimy żadnej odpowiedzialności.
Dystansujemy się od eksterytorialnych stron, których treści nie są zgodne z prawem lub zawierają dialery.
Za treść stron dołączonych do linków odpowiadają wyłącznie ich autorzy.